ID CODE :

0058/อุบลราชธานี

ชื่อพิพิธภัณฑ์ :

พิพิธภัณฑ์พื้นบ้าน วัดภูเขาแก้ว

ที่อยู่สถานที่ :
วัดภูเขาแก้ว อำเภอพิบูลมังสาหาร จังหวัดอุบลราชธานี
ความเป็นมา :
วัดภูเขาแก้ว สร้างขึ้นเมื่อปี พ.ศ.2480 ต่อมาในวันที่ 3 ธันวาคม พ.ศ. 2516 เวลา 22.15 น. ศาลาการเปรียญที่พระอาจารย์ดี ฉนโน เคยก่อสร้างไว้ด้วยไม้ตะเคียน 2 ชั้น ได้ถูกวางเพลิงมอดไหม้เป็นเหตุให้มีการสร้างอุโบสถศาลาการเปรียญหลังใหม่ขึ้นแทน สำหรับให้พระสงฆ์ปฏิบัติกัมมัฏฐาน อุโบสถหลังนี้พระครูพิบูลธรรมภาณ (โชติ อาภคโค)หรือหลวงพ่อโชติ ท่านเป็นผู้ออกแบบพระอุโบสถที่สวยงามนี้และถูกถ่ายทอดจากฝีมือของช่างพื้นบ้าน หลวงพ่อโชติท่านเป็นลูกศิษย์หลวงปู่ดี ฉันโน หลวงพ่อโชติท่านได้รับบัญชาจากสมเด็จพระมหาวีวงศ์ (ธมฺมธโร พิมพ์) เจ้าอาวาสวัดพระศรีมหาธาตุ บางเขน กรุงเทพมหานคร เจ้าคณะภาคในสมัยนั้น ให้มาดำรงตำแหน่งเจ้าอาวาสวัดภูเขาแก้ว หลวงพ่อโชติท่านเป็นพระสายปฏิบัติกัมมัฏฐาน ท่านชอบเขียนประวัติครูบาอาจารย์ ระลึกถึงครูบาอาจารย์ ที่วัดภูเขาแก้วจึงมีรูปเหมือนหลวงพ่อที่เป็นครูบาอาจารย์และกิจิอาจารย์เท่าจริงมากมาย พระอุโบสถ เป็นอุโบสถ 2 ชั้น ชั้นล่างเป็นศาลาการเปรียญใช้ในการนั่งกัมมัฏฐานชั้นบนเป็นอุโบสถ ตั้งอยู่ในเรือท้ายกริ่งเรียกว่า พุทธนาวา ประดับด้วยกระเบื้องเคลือบลวดลายดินเผาทั้งหลัง ลวดลายที่ใช้ตกแต่งและงานสถาปัตยกรรมต่างๆ ส่วนใหญ่จะถูกถ่ายทอดมาจากลวดลายของปราสาทขอมทั้งสิ้น ทั้งนางอัปสรหรือทวารบาล ที่ยืนเคียงคู่อยู่ที่ประตูพระอุโบสถ ภายในพระอุโบสถจะตกแต่งด้วยภาพนูนสูง อยู่เหนือบานประตูและหน้าต่างขึ้นไป เป็นเรื่องราวเกี่ยวกับพระธาตุที่สำคัญของประเทศไทย พร้อมทั้งเล่าเรื่องประวัติของพระธาตุแต่ละองค์โดยย่อ ส่วนของหลังคาเป็นโครงสร้างไม่มีมุข ลดหลั่นกันสี่ชั้นทั้งด้านหน้าและด้านหลังมุงด้วยกระเบื้องเคลือบดินเผา ประดับด้วยช่อฟ้าใบระกาหางหงส์ โดยมีคันทวยรองรับชายคา เป็นรูปนาค และครุฑตกแต่งโดยรอบ ส่วนบริเวณกลางหลังคา ตกแต่งเป็นยอดปราสาททอง หน้าบันจำหลักลายปูนปั้นลายก้านขดที่ยังคงความอ่อนช้อย และเข้ากันได้ดีกับบัวเสาที่ทำตามศิลปะอินเดีย ในขณะที่ส่วนล่างของบัวหัวเสาลงมาตกแต่งแบบศิลปะขอม พิพิธภัณฑ์พื้นบ้าน วัดภูเขาแก้ว เป็นผลงานของพระครูพิบูลธรรมภาณ หรือหลวงพ่อโชติ ท่านได้สะสมวัตถุสิ่งของต่างๆมานานหลายปี ประกอบกับในช่วงที่ขุดพื้นที่เพื่อก่อสร้างพระอุโบสถหลังใหม่ ได้มีการขุดพบวัตถุสิ่งของโบราณหลายชิ้น เช่น หม้อ ไห แจกัน และอื่นๆ จึงได้มีการนำมารวบรวมกับวัตถุสิ่งของที่มีอยู่เดิม จัดทำเป็นพิพิธภัณฑ์พื้นบ้านให้ญาติโยมที่มาไหว้พระ ทำบุญที่วัดได้ชมและศึกษาเรียนรู้ของใช้โบราณ ต่อมามีชาวบ้านที่เห็นความสำคัญของวัตถุสิ่งของที่เป็นของโบราณได้นำมาบริจาคเข้าพิพิธภัณฑ์เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ หลวงพ่อโชติท่านได้ร่วมกับญาติโยมช่วยกันจัดพื้นที่แสดงไว้บริเวณชั้นสองของกุฏิสงฆ์หลังใหญ่ วัตถุสิ่งของจัดแสดงมีมากมาย เช่น ไหโบราณ พระเครื่องนับพันองค์ พระพุทธรูปยุคต่างๆ ธนบัตรเก่าของไทยและของต่างชาติ เหรียญต่างๆ เทวรูปที่ขุดค้นพบ สิ่งของเครื่องใช้ในวิถีชุมชน และอื่นๆ ชิ้นเล็กจัดแสดงไว้ในตู้กระจก ชิ้นใหญ่จัดวางบนแท่น และพื้นห้อง บางรายการบอกชื่อ บอกข้อมูลที่มา ปัจจุบันพิพิธภัณฑ์แห่งนี้ได้งดให้บริการเข้าชมมานานหลายปีแล้ว สืบเนื่องจากที่ผ่านมา สิ่งของจัดแสดงที่มีค่า ประเภทพระเครื่อง พระพุทธรูป และอื่นๆ ได้เกิดการสูญหายจำนวนมาก อีกทั้งในปัจจุบัน(พ.ศ. 2554) พระครูพิบูลธรรมภาณ หรือหลวงพ่อโชติ ท่านอายุ 83 ปี ท่านอยู่ในช่วงอาพาธด้วยโรคอัมพฤกษ์มานานหลายปี ขาไม่มีแรง แต่มือขยับได้ และท่านพักรักษาตัวอยู่ที่ชั้น 1 ของอาคารพิพิธภัณฑ์ (ด้านล่างเป็นคอนกรีต ส่วนชั้นสองเป็นไม้ทั้งพื้นและฝาผนัง) ซึ่งท่านได้ขอลาออกจากการปฏิบัติหน้าที่เจ้าอาวาสวัดภูเขาแก้วมาเป็นเวลา 8-9 ปีแล้ว มีญาติโยมค่อยดูแล และมาร่วมทำบุญอยู่เรื่อยๆ
สภาพปัจจุบัน :
ส่วนของการจัดแสดง วัตถุสิ่งของเครื่องใช้ พระพุทธรูป พระเครื่อง วัตถุโบราณที่ขุดพบภายในวัด ส่วนของการให้ข้อมูล ป้ายบอกชื่อวัตถุสิ่งของ
สิ่งของที่จัดแสดง :
วัตถุสิ่งของเครื่องใช้
ความโดดเด่น :
วัตถุโบราณที่ขุดพบภายในวัด พระเครื่องยุคต่างๆ ของใช้ในวิถีชุมชน
ลักษณะการจัด :
ส่วนของการจัดพื้นที่ จัดแบ่งเป็นหมวดหมู่ ตามลักษณะการใช้งาน
วัน/เวลาเปิดชม :
ค่าใช้จ่ายเข้าชม :
 
กิจกรรมเสริม :
-ไม่มี-
 
ผู้รับผิดชอบ :
พระครูพิบูลธรรมภาณ
ที่อยู่ผู้รับผิดชอบ :
โทร. 045-441054
ผู้ให้ข้อมูล :
นางช่อผกา คำล้าน (ญาติโยมประจำวัด) อายุ 54 ปี นายมาโนชญ์ บุญเย็น (อดีตเคยขับรถให้ทางวัด) อายุ 40 ป
ที่อยู่ผู้ให้ข้อมูล :
ตำบลโพธิ์ไทร อำเภอพิบูลมังสาหาร จังหวัดอุบลราชธานี
รูปภาพบุคคลที่เกี่ยวข้อง :
รูปภาพพิพิธภัณฑ์พื้นบ้าน :

   
ก่องข้าวใหญ่

   
กับ หลวงปู่โชติ อาภคโค

   
การสัมภาษณ์ข้อมูล

   
ขันหมาก

   
เครื่องใช้สอยโบราณ

   
เครื่อปั้นดินเผา

   
ซุ้มประตูทางเข้าวัดภูเขาแก้ว

   
โต๊ะหมู่บูชา ภายในพิพิธภัณฑ์

   
ธนบัตรต่างชาติ

   
บันไดทางขึ้นอุโบสถ

   
โบราณวัตถุ

   
โบราณวัตถุ ที่ขุดพบในวัด

   
ใบเสมา

   
ป้าย ห้ามจับ

   
ป้ายกุฏิ หลวงปู่โชติ

   
ป้ายเตือนในการชม ห้ามไม่ให้ส่งเสียงดัง

   
ป้ายให้ข้อมูล ประวัติวัดภูเขาแก้ว

   
เปลือกหอยต่างๆ

   
ผ้าโบราณ

   
พระเครื่อง(พระผง)

   
พระเครื่องต่างๆจำนวนมาก

   
พระพุทธรูปโบราณ

   
มะพร้าวตาเดียว

   
มุมจัดแสดง รูปเหมือน เกจิอาจารย์ในภาคอีสาน

   
ไม้คอนอัก

   
วัตถุมงคลต่างๆ

   
สิ่งของเครื่องใช้โบราณ

   
เส้นทางเดินชม

   
หลวงปู่โชติ อาภคโค (ปี พ.ศ. 2554)

   
เหรียญเงินโบราณต่างๆ

   
ไห แบบต่างๆ

   
อาคาร พิพิธภัณฑ์พื้นบ้าน วัดภูเขาแก้ว

   
อาคาร ไหว้พระประธาน ที่ตกแต่งด้วยเสาเถาวัลย์ยักต์

   
อาวุธโบราณ

   
อีกด้านของ อุโบสถ

   
อุโบสถ พระครูพิบูลธรรมภาณ (ผู้ออกแบบ)

   
อุโบสถ วัดภูเขาแก้ว